ពេលព្រះអាទិត្យរះឡើងពីក្រោយដើមពោធិ៍ សូរកណ្ដឹងវត្តលាន់ឡើងយ៉ាងទន់ភ្លន់ បើកទ្វារថ្ងៃថ្មីមួយ។ នៅក្រោមដំបូលវត្តអារាមដ៏ស្ងប់ស្ងាត់នោះ មានក្មេងប្រុសម្នាក់កំពុងអង្គុយអានសៀវភៅចាស់ៗ ខណៈខ្យល់ព្រឹកលូតលាស់តាមស្លឹកឈើ។ ក្មេងប្រុសនោះ មិនមានទ្រព្យសម្បត្តិអ្វីក្រៅពីសៀវភៅមួយក្តាប់ និងក្តីសុបិនមួយដែលមិនទាន់មាននរណាមើលឃើញ។ គាត់គឺ ទូច សុខៈ—ក្មេងវត្តម្នាក់ ដែលជីវិតបានចាប់ផ្តើមពីភាពសាមញ្ញបំផុត។
កើតក្នុងគ្រួសារកសិករក្រីក្រ ដីស្រែគឺជាសម្បត្តិធំជាងគេ ហើយញើសជាភាសាដែលគ្រួសារនិយាយជារៀងរាល់ថ្ងៃ។ នៅពេលជីវភាពមិនអនុញ្ញាតឱ្យសិក្សាបន្ត វត្តអារាមបានបើកទ្វារទទួលយកគាត់ ដូចម្ដេចដែលម្តាយបើកអាវុធដៃទទួលកូន។ នៅទីនោះ វត្តមិនត្រឹមជាជម្រកស្នាក់អាស្រ័យទេ ប៉ុន្តែជាសាលារៀននៃជីវិត។ ព្រះធម៌បង្រៀនឱ្យគាត់ស្គាល់ភាពស្ងប់ស្ងាត់ វិន័យបង្រៀនឱ្យគាត់ស្គាល់ការអត់ធ្មត់ ហើយភាពក្រីក្របង្រៀនឱ្យគាត់ស្គាល់តម្លៃនៃការខិតខំ។
មួយយប់ៗ ខណៈភ្លើងចង្កៀងប្រេងភ្លឺស្រាលលើទំព័រសៀវភៅ ក្មេងវត្តម្នាក់បានបញ្ចូលពិភពលោកទាំងមូលចូលក្នុងកែវភ្នែកតូចៗរបស់គាត់។ ពាក្យនីមួយៗដែលអាន គឺជាជំហានតូចមួយទៅរកអនាគត។ ពេលវេលាដែលអ្នកដទៃដេកលក់ គាត់អាន។ ពេលអ្នកដទៃលេង គាត់សរសេរ។ ពេលអ្នកដទៃបោះបង់ គាត់បន្តដើរ។ ដូច្នេះហើយ ផ្លូវដែលស្រួលមិនដែលជារបស់គាត់ទេ ប៉ុន្តែផ្លូវត្រឹមត្រូវ គាត់មិនដែលបោះបង់។
ឆ្នាំកន្លងផុតទៅដូចស្លឹកឈើធ្លាក់ក្នុងរដូវប្រាំង ក្មេងវត្តម្នាក់បានក្លាយជាបុរសម្នាក់ដែលមានចំណេះដឹងពេញលេញ។ ពីសញ្ញាបត្រមួយទៅមួយ រហូតដល់ថ្នាក់បណ្ឌិត ជោគជ័យមិនបានធ្លាក់ពីមេឃឡើយ ប៉ុន្តែរីកដុះចេញពីឫសនៃការខិតខំ និងការរៀបចំខ្លួនយូរអង្វែង។ នៅក្នុងពិភពការងារ គាត់មិនស្វែងរកខ្សែស្រឡាយទេ គាត់ស្វែងរកការងារល្អឥតខ្ចោះ។ គាត់មិនពឹងឈ្មោះអ្នកដទៃទេ គាត់បង្កើតឈ្មោះរបស់ខ្លួនឯង។
ហើយនៅថ្ងៃមួយ ដែលដូចជាថ្ងៃធម្មតាដទៃទៀត ប៉ុន្តែមានន័យជាងគេ ជីវិតបានឆ្លើយតបចំពោះការតស៊ូដ៏ស្ងៀមស្ងាត់នោះ។ ដោយសារសមត្ថភាព បទពិសោធន៍ និងស្មារតីបម្រើជាតិ លោកត្រូវបាន ឯកឧត្តមអភិសន្តិបណ្ឌិត ស សុខា ផ្តល់សេចក្តីទុកចិត្តតែងតាំងជា អ្នកនាំពាក្យរងក្រសួងមហាផ្ទៃ កាលពីថ្ងៃទី២៥ ខែសីហា ឆ្នាំ២០២៣។ តំណែងមួយ ដែលមិនមែនជាចំណុចបញ្ចប់ទេ ប៉ុន្តែជាជំហានថ្មីនៃការបម្រើប្រទេសជាតិ។
សម្រាប់យុវជនដែលកំពុងឈរនៅមុខផ្លូវបែកច្រើន ហើយគិតថាខ្លួនឯងគ្មានជម្រើស សូមស្តាប់សម្លេងជីវិតរបស់លោកបណ្ឌិត។ ភាពក្រីក្រ អាចធ្វើឱ្យដៃទទេ ប៉ុន្តែមិនអាចធ្វើឱ្យចិត្តទទេបានឡើយ។ បើអ្នករក្សាចិត្តមិនបោះបង់ ពិភពលោកនឹងបើកទ្វារពេលណាមួយឱ្យអ្នកចូល។
ក្នុងសង្គមដែលមនុស្សខ្លះជឿថា ខ្សែស្រឡាយអាចនាំទៅកាន់ភាពជោគជ័យ ជីវិតរបស់ក្មេងវត្តម្នាក់បានបង្ហាញថា ចំណេះដឹង ទើបជាស្ពានដ៏រឹងមាំបំផុត។ វាជាពន្លឺដែលមិនរលត់ ជាខ្យល់ដែលជួយលើកស្លាប និងជាផ្លូវដែលនាំមនុស្សទៅកាន់កិត្តិយសដោយមិនបាត់បង់សេចក្តីថ្លៃថ្នូរ។
ព្រោះចុងក្រោយបំផុត កែវភ្នែកដែលបានអានសៀវភៅច្រើននឹងមើលឃើញពិភពលោក បានវែងឆ្ងាយ ជាង អ្នកដែលមិនធ្លាប់អានឡើយ៕


